Przejdź do głównych treściPrzejdź do wyszukiwarkiPrzejdź do głównego menu
piątek, 22 listopada 2024 21:20
Reklama BMM
Reklama
Reklama
News will be here

Oławscy Żydzi (5)

W czasie II wojny światowej Niemcy wymordowali kilka milionów Żydów - mężczyzn, kobiet, dzieci i starców. Taki los spotkał również mieszkańców Oławy

Rodzina Glaserów

Członkowie tego rodu żyli w Oławie od połowy XIX wieku. Wtedy P.Glaser założył dom mody (Modehaus P.Glaser GMBH), na rogu ulicy Brzeskiej i Rynku. Rodzina mieszkała na II piętrze. Po śmierci pierwszego właściciela, firmę prowadził Siegfried, a później jego żona Franziska Fanny, z domu Elsner, urodzona 12 marca 1864, we Wrocławiu. Mieli trójkę dzieci.

Ich syn Paul, urodzony w Oławie 27 kwietnia 1895, zmarł 11 lipca 1918. W pierwszej wojnie światowej był podoficerem 82. batalionu artylerii piechoty, odszedł z tego świata w domu, prawdopodobnie wskutek odniesionych ran. Kolejny syn - Georg, przedwojenny adwokat, zastrzelił się w 1935 roku we Wrocławiu, z powodu utraty pracy ze względu na jego żydowskie pochodzenie. Na oławskim kirkucie znajduje się nagrobek, na którym jest wyryte takie imię i nazwisko, data śmierci jest zatarta, ale dane na temat urodzenia to 4 sierpnia 1853. Stąd pewność, że chodzi o dwie różne osoby.

Jedyną córką Siegfrieda i Fanny była Frieda, która skończyła prywatną niemiecką szkołę, a przed II wojną światową zajmowała się domem w Oławie. Kochała muzykę i grała na fortepianie. Cierpiała na cukrzycę i często bywała u katolickich sióstr, które wstrzykiwały jej insulinę. Wyszła za mąż za Georga Jonasa, który pochodził z ortodoksyjnej rodziny z Poznania. W czasie I wojny światowej wstąpił do niemieckiej armii. Walczył na wschodnim froncie i tam został ranny. Odznaczono go za odwagę Krzyżem Żelaznym drugiej klasy. Po wojnie dołączył do "Verband Judischer Front Soldaten" (stowarzyszenie żołnierzy żydowskich, którzy walczyli na froncie). Często nosił przypięte godło tego stowarzyszenia. W swojej karierze wojskowej awansował do rangi kaprala. Miał jednego brata imieniem Martin, który był projektantem mody i nigdy się nie ożenił.

Georg poznał Friedę Glaser we Wrocławiu. Pobrali się w 1926 roku. Zamieszkał w Oławie i zajmował się sklepem, należącym do rodziny żony. Na podstawie zachowanych dokumentów oławskiej synagogi widać, że aktywnie uczestniczył w jej życiu. W 1933 roku był w składzie zarządu gminy żydowskiej. W czasie Nocy Kryształowej jego sklep zniszczyli bojówkarze. Georga zabrano na siedem tygodni do obozu koncentracyjnego. Dzięki pieniądzom, które żona zapłaciła Niemcom wrócił, ale mocno schorowany. Sklep przejęli inni właściciele.



Frieda Jonas z domu Glaser

Georg Jonas

Fragment bruku przed kamienicą, w której przed wojną mieszkali Żydzi. Przykład upamiętnienia z Weimaru

Koniec rampy kolejowej w Birkenau. W tym obozie zagłady zginęło przynajmniej ośmioro oławskich Żydów

Ogrodzenie i część obozu w Birkenau, gdzie przetrzymywano Żydów, przywiezionych z Theresienstadt

Pocztówka przedstawiająca przedwojenny widok ulicy Brzeskiej od strony Rynku. Po lewej stronie sklep z szyldem P.Glaser. Rodzina mieszkała na II piętrze

To samo miejsce obecnie


Podziel się
Oceń

Napisz komentarz

Komentarze

mgid.com, 649292, DIRECT, d4c29acad76ce94f
lijit.com, 349013, DIRECT, fafdf38b16bf6b2b
lijit.com, 349013-eb, DIRECT, fafdf38b16bf6b2b
openx.com, 538959099, RESELLER, 6a698e2ec38604c6
appnexus.com, 1019, RESELLER, f5ab79cb980f11d1
improvedigital.com, 1944, RESELLER
pubmatic.com, 161673, RESELLER, 5d62403b186f2ace
admanmedia.com, 925, RESELLER
smartadserver.com, 3713, RESELLER
openx.com, 540866936, RESELLER, 6a698e2ec38604c6
adform.com, 2671, RESELLER
yahoo.com, 59674, RESELLER, e1a5b5b6e3255540
smaato.com, 1100042823, RESELLER, 07bcf65f187117b4
yahoo.com, 58935, RESELLER, e1a5b5b6e3255540
triplelift.com, 11656, RESELLER, 6c33edb13117fd86
pubmatic.com, 158481, RESELLER, 5d62403b186f2ace
smartadserver.com, 3713, RESELLER, 060d053dcf45cbf3
appnexus.com, 15349, RESELLER, f5ab79cb980f11d1
zeta.com, 757, RESELLER
rubiconproject.com, 9655, RESELLER, 0bfd66d529a55807
Xapads.com, 145030, RESELLER
google.com, pub-3990748024667386, DIRECT, f08c47fec0942fa0
Pubmatic.com, 162882, RESELLER, 5d62403b186f2ace
video.unrulymedia.com, 524101463, RESELLER, 29bc7d05d309e1bc
lijit.com, 224984, DIRECT, fafdf38b16bf6b2b
Pubmatic.com, 163319, RESELLER, 5d62403b186f2ace
adyoulike.com, c1cb20fa2bbc39a8f2ec564ac0c157f7, DIRECT
adyoulike.com, a15d06368952401cd3310203631cb18b, RESELLER
rubiconproject.com, 20736, RESELLER, 0bfd66d529a55807
pubmatic.com, 160925, RESELLER, 5d62403b186f2ace
onetag.com, 7a07370227fc000, RESELLER
lijit.com, 408376, RESELLER, fafdf38b16bf6b2b
spotim.market, sp_AYL2022, RESELLER, 077e5f709d15bdbb
smartadserver.com, 4144, RESELLER
nativo.com, 5848, RESELLER, 59521ca7cc5e9fee
smartadserver.com, 4577, RESELLER, 060d053dcf45cbf3
appnexus.com, 13099, RESELLER
pubmatic.com, 161593, RESELLER, 5d62403b186f2ace
rubiconproject.com, 11006, RESELLER, 0bfd66d529a55807
onetag.com, 7cd9d7c7c13ff36, DIRECT
ssp.e-volution.ai, AJxF6R4a9M6CaTvK, RESELLER
rubiconproject.com, 16824, RESELLER, 0bfd66d529a55807
adform.com, 2664, RESELLER, 9f5210a2f0999e32
appnexus.com, 11879, RESELLER, f5ab79cb980f11d1
appnexus.com, 15825, RESELLER, f5ab79cb980f11d1
smartadserver.com, 1247, RESELLER, 060d053dcf45cbf3
smaato.com, 1100056735, DIRECT, 07bcf65f187117b4
smaato.com, 1100004890, DIRECT, 07bcf65f187117b4
rubiconproject.com, 24600, RESELLER, 0bfd66d529a55807
sharethrough.com, iBAzay96, RESELLER, d53b998a7bd4ecd2
pubmatic.com, 156177, RESELLER, 5d62403b186f2ace
pubmatic.com, 161674, RESELLER, 5d62403b186f2ace
insticator.com,15188195-e4cc-40b1-98f1-d6390cc63cbb,RESELLER,b3511ffcafb23a32
rubiconproject.com,17062,RESELLER,0bfd66d529a55807
video.unrulymedia.com,136898039,RESELLER
sharethrough.com,Q9IzHdvp,DIRECT,d53b998a7bd4ecd2
pubmatic.com,95054,DIRECT,5d62403b186f2ace
lijit.com,257618,RESELLER,fafdf38b16bf6b2b

lijit.com, 349013, DIRECT, fafdf38b16bf6b2b
lijit.com, 349013-eb, DIRECT, fafdf38b16bf6b2b
improvedigital.com, 1944, RESELLER
pubmatic.com, 161673, RESELLER, 5d62403b186f2ace
admanmedia.com, 925, RESELLER
openx.com, 540866936, RESELLER, 6a698e2ec38604c6
adform.com, 2671, RESELLER
yahoo.com, 59674, RESELLER, e1a5b5b6e3255540
smaato.com, 1100042823, RESELLER, 07bcf65f187117b4
yahoo.com, 58935, RESELLER, e1a5b5b6e3255540
triplelift.com, 11656, RESELLER, 6c33edb13117fd86
pubmatic.com, 158481, RESELLER, 5d62403b186f2ace
smartadserver.com, 3713, RESELLER, 060d053dcf45cbf3
appnexus.com, 15349, RESELLER, f5ab79cb980f11d1
zeta.com, 757, RESELLER
rubiconproject.com, 9655, RESELLER, 0bfd66d529a55807
Xapads.com, 145030, RESELLER
google.com, pub-3990748024667386, DIRECT, f08c47fec0942fa0
Pubmatic.com, 162882, RESELLER, 5d62403b186f2ace
video.unrulymedia.com, 524101463, RESELLER, 29bc7d05d309e1bc
lijit.com, 224984, DIRECT, fafdf38b16bf6b2b
Pubmatic.com, 163319, RESELLER, 5d62403b186f2ace
adyoulike.com, c1cb20fa2bbc39a8f2ec564ac0c157f7, DIRECT
adyoulike.com, a15d06368952401cd3310203631cb18b, RESELLER
smartadserver.com, 4577, RESELLER, 060d053dcf45cbf3
onetag.com, 7cd9d7c7c13ff36, DIRECT
adform.com, 2664, RESELLER, 9f5210a2f0999e32
appnexus.com, 15825, RESELLER, f5ab79cb980f11d1
smartadserver.com, 1247, RESELLER, 060d053dcf45cbf3
smaato.com, 1100056735, DIRECT, 07bcf65f187117b4
smaato.com, 1100004890, DIRECT, 07bcf65f187117b4
sharethrough.com, iBAzay96, RESELLER, d53b998a7bd4ecd2
pubmatic.com, 161674, RESELLER, 5d62403b186f2ace
insticator.com,15188195-e4cc-40b1-98f1-d6390cc63cbb,RESELLER,b3511ffcafb23a32
rubiconproject.com,17062,RESELLER,0bfd66d529a55807
video.unrulymedia.com,136898039,RESELLER
sharethrough.com,Q9IzHdvp,DIRECT,d53b998a7bd4ecd2
pubmatic.com,95054,DIRECT,5d62403b186f2ace
lijit.com,257618,RESELLER,fafdf38b16bf6b2b

KOMENTARZE
Autor komentarza: PrzyzwoityTreść komentarza: Kiedyś ruch towarowy odbywał się koleją spalinową na Zwierzyniecką i Portową. Teraz mamy co raz większy ruch. Bierz leki gocha bo gorzej z tobą.Data dodania komentarza: 22.11.2024, 17:22Źródło komentarza: Wypadek - śmierć na A4, droga będzie długo zablokowanaAutor komentarza: Gocha ze ZwierzyńcaTreść komentarza: Kiedyś kierowca tira to był gość. Teraz to debil , albo Ukrainiec . Widać to przed wjazdem do Ergisu. P.s. Są i tacy , co parkują tam jak należy więc ..... , kierowca gość.Data dodania komentarza: 22.11.2024, 15:45Źródło komentarza: Wypadek - śmierć na A4, droga będzie długo zablokowanaAutor komentarza: Bój w hucieTreść komentarza: Szukajcie go na Górnym Śląsku. Jak widać na zdjęciu, wsiadł do próżnej węglarki, dalej połączcie sobie kropki.Data dodania komentarza: 22.11.2024, 15:32Źródło komentarza: Zaginął czternastoletni KacperAutor komentarza: nieuśmiechnięciTreść komentarza: Ustawiczne pranie mózgów.Najpierw zabawy młodzieży ze śmiercią a teraz to.Coś mi tu zaciąga ruskim.Czas na emeryturę babciu zamiast robić z siebie młodzieżówkę mądrą inaczej.Data dodania komentarza: 22.11.2024, 14:04Źródło komentarza: Chodzi o popularyzację języka niemieckiegoAutor komentarza: WiarusTreść komentarza: Nie ma to jak poczuć odrzut kałacha na ramieniu. Krótkie weekendowe szkolenie wojskowe powinien przejść każdy młody mężczyzna a może i kobiety też. Broń wirtualna też dobra, aby wyrabiać w sobie nawyki strzeleckie i poznać sztukę celowania, jako pierwszy etap wtajemniczenia. Szkoda, że nie ma ćwiczenia dla rezerwy.Data dodania komentarza: 22.11.2024, 13:09Źródło komentarza: OŁAWA W Piątce postrzelająAutor komentarza: KtośTreść komentarza: Wirtualne strzelanie jak wirtualny seks . Niby coś było ale dalej prawiczek.Data dodania komentarza: 22.11.2024, 12:11Źródło komentarza: OŁAWA W Piątce postrzelają
Reklama
NAPISZ DO NAS!

Jeśli masz interesujący temat, który możemy poruszyć lub byłeś(aś) świadkiem ważnego zdarzenia - napisz do nas. Podaj w treści swój adres e-mail lub numer telefonu. Jeżeli formularz Ci nie wystarcza - skontaktuj się z nami.

Reklama
Reklama